Eltrombopag Doz Hesaplayıcı (Kronik ITP)

Bu sayfadaki araç, kronik ITP tedavisinde eltrombopag doz ayarını ve SUT rapor koşullarını hızlıca kontrol etmeniz için hazırlandı. Güncel trombosit değerini ve mevcut dozu girdiğinizde araç, dozun korunması, azaltılması ya da artırılması yönünde bir öneri ve bir sonraki kontrol zamanını gösterir. Araç hekimler için bir karar desteğidir; tedavi kararı her zaman hastayı izleyen hematoloji uzmanına aittir.

Hasta Bilgileri
×10³/µL
Rapor / Reçete Durumu
Doz Kararı
Klinik Not
Sonraki Kontrol
SUT Eşik Değerleri: Hızlı Başvuru
▾
Trombosit (×10³/µL)Doz AksiyonuRapor Durumu
< 30Doz artır (2 haftada bir basamak)Yazılabilir
30 – 50Mevcut dozu koruYazılabilir
50 – 150Mevcut dozu koru (optimal yanıt)Yazılabilir
150 – 200Doz azalt (bir basamak)Yazılabilir
200 – 250Doz azalt / minimum doza inDikkatli
> 250Tedaviyi kesYazılamaz
Başlangıç Kriteri Kontrolü
×10³/µL
Önceki Tedaviler (en az biri seçili olmalı)
Splenektomi Durumu
SUT Başlangıç Kriterleri
Rapor Durumu
Önerilen Başlangıç Dozu
Klinik Not
SUT Başlangıç Kriterleri: Hızlı Başvuru
▾
KriterSUT Şartı
Tanı süresiKronik ITP (≥ 12 ay)
Trombosit< 30.000/µL
Önceki tedaviEn az bir standart tedaviye yanıtsız veya relaps
SplenektomiYapıldı, kontrendike veya hasta reddi
UzmanHematoloji uzmanı tarafından düzenlenmeli
Başlangıç dozu50 mg/gün (erişkin, standart); 25 mg/gün (Doğu/Güneydoğu Asya kökenli veya karaciğer yetmezliği)

Bu araç SUT hükümlerine dayalı klinik karar desteği sağlar. Klinik yargı ve güncel SUT metnini esas alınız.

Sonucunuz beklenen aralığın dışında mı?

Hemogram ve diğer tahlillerinizi WhatsApp’tan gönderebilirsiniz. Gerekirse online ikinci görüşle birlikte değerlendiririm.

WhatsApp’tan yazın

Hesaplayıcı nasıl kullanılır?

Araçta iki sekme bulunur. Devam Raporu sekmesinde güncel trombosit sayısını (örneğin 85 veya 85.000) ve hastanın kullandığı dozu seçin. Araç değeri ×10³/µL birimine çevirir, uygun eşik aralığını referans tabloda işaretler ve doz önerisini gösterir.

Yeni / İlk Rapor sekmesinde hastalık süresi, trombosit sayısı, önceki tedaviler ve splenektomi durumu sorulur. Araç SUT başlangıç kriterlerini tek tek kontrol eder ve eksik bir kriter varsa bunu kırmızı ile belirtir.

Doz ayarının mantığı: prospektüs ve ASH yaklaşımı

Eltrombopag, trombopoetin reseptörünü uyararak kemik iliğinde trombosit yapımını artıran ağızdan alınan bir ilaçtır. Amaç trombosit sayısını normale çıkarmak değil, kanama riskini azaltan güvenli bir düzeyde tutmaktır. ASH 2019 ITP kılavuzu da tedavide hedefi kanamayı önleyen en düşük etkili doz olarak tanımlar.

Prospektüse göre erişkin kronik ITP hastalarında genel başlangıç dozu günde 50 mg, Doğu veya Güneydoğu Asya kökenli hastalarda ve karaciğer yetmezliğinde günde 25 mg’dır. Doz ayarları kabaca şu şekildedir:

  • En az 2 haftalık tedaviye rağmen trombosit 50.000/µL altındaysa doz 25 mg artırılır; günlük doz 75 mg’ı geçmez.
  • Trombosit 50.000 ile 200.000/µL arasındaysa doz korunur.
  • Trombosit 200.000 ile 400.000/µL arasındaysa doz 25 mg azaltılır ve 2 hafta beklenir.
  • Trombosit 400.000/µL üzerine çıkarsa ilaç durdurulur; değer 150.000/µL altına inince daha düşük dozla yeniden başlanır.
  • Günde 75 mg ile 4 hafta sonunda yanıt yoksa tedavi sonlandırılır.

Ülkemizde geri ödeme için SUT kuralları daha sıkı eşikler içerir. Hesaplayıcı bu nedenle SUT çerçevesini esas alır: 250.000/µL üzerinde rapor yenilenemez ve ilaç kesilir, 150.000/µL üzerinde doz bir basamak azaltılır, 30.000/µL altında doz bir basamak artırılır. Doz basamakları 25 mg günaşırı, 25 mg, 50 mg ve 75 mg/gün olarak tanımlanmıştır. Başlangıç dozu ve eşikler konusunda güncel SUT metni ve prospektüs birlikte değerlendirilmelidir.

Aplastik anemide eltrombopag (hesaplayıcı kapsamı dışında)

Aplastik anemide eltrombopag daha yüksek dozlarda kullanılır. Ağır aplastik anemide ilk basamakta immünsüpresif tedaviyle birlikte günde 150 mg (Doğu Asya kökenli hastalarda 75 mg) önerilir. Dirençli aplastik anemide 50 mg ile başlanıp 2 haftada bir 50 mg artırılarak günde en fazla 150 mg’a çıkılabilir. Hesaplayıcı yalnızca ITP rapor mantığını kapsar; aplastik anemi dozları için hekiminizle görüşün. Ayrıntılar için aplastik anemi sayfasına bakabilirsiniz.

Doğu Asya kökeni ve karaciğer

Doğu ve Güneydoğu Asya kökenli kişilerde (Çin, Japon, Kore, Tayvan kökenli gibi) eltrombopagın kandaki düzeyi belirgin olarak daha yüksek bulunmuştur. Bu yüzden bu hastalarda başlangıç dozu yarıya indirilir. Aynı durum karaciğer yetmezliği olan hastalar için de geçerlidir.

Eltrombopag karaciğer enzimlerini yükseltebilir. Doz ayarı döneminde ALT, AST ve bilirubin 2 haftada bir, doz sabitlendikten sonra ayda bir kontrol edilir. Enzimlerde belirgin ve kalıcı yükselme olursa ilaç kesilir. Kronik hepatit C hastalarında interferonla birlikte kullanımda karaciğer yetmezliği riski arttığı için ayrıca dikkat gerekir.

İlaç ve gıda etkileşimi: kalsiyum uyarısı

Eltrombopag kalsiyum, demir, magnezyum, alüminyum, selenyum ve çinko gibi çok değerlikli katyonlarla bağlanır ve emilimi ciddi biçimde azalır. Bu nedenle ilaç; süt ve süt ürünleri, kalsiyumdan zengin yiyecekler, antasitler ve mineral takviyelerinden en az 2 saat önce veya 4 saat sonra alınmalıdır. Kalsiyumu düşük bir öğünle ya da aç karnına alınabilir.

Tedaviye yanıt beklenenden düşükse doz artırmadan önce ilacın alınma saati ve beslenme düzeni mutlaka sorgulanmalıdır. Rosuvastatin gibi bazı ilaçların kan düzeyi de eltrombopag ile artabilir.

Önemli uyarı: hesaplayıcı hekim yerine geçmez

Bu araç bilgilendirme ve klinik karar desteği amacıyla hazırlanmıştır. Kanama öyküsü, eşlik eden hastalıklar, kullanılan diğer ilaçlar ve tromboz riski gibi bireysel özellikler doz kararını değiştirebilir. Dozunuzu kendi başınıza değiştirmeyin.

Trombosit düşüklüğünün nedenini anlamak için trombositopeni tanı algoritması, hastalık hakkında genel bilgi için ITP sayfası ve tedaviye bağlı düşüklük için kemoterapiye bağlı trombosit düşüklüğü yazılarına göz atabilirsiniz. Kaynak olarak ASH 2019 ITP kılavuzu kullanılmıştır.

Sık sorulan sorular

Eltrombopag doz ayarı ne sıklıkla yapılır?

Doz değişikliğinden sonra etkiyi görmek için en az 2 hafta beklenir. Doz ayarı döneminde trombosit haftalık ya da 2 haftada bir, doz sabitlendikten sonra ayda bir kontrol edilir.

Eltrombopag ile süt içilir mi?

İlaç süt ve süt ürünlerinden en az 2 saat önce veya 4 saat sonra alınmalıdır. Kalsiyum ilacın emilimini azaltır ve tedavinin etkisini düşürebilir.

Trombosit çok yükselirse ne yapılır?

Prospektüse göre 200.000/µL üzerinde doz azaltılır, 400.000/µL üzerinde ilaç durdurulur. SUT kurallarına göre 250.000/µL üzerinde rapor yenilenemez. Yüksek trombosit tromboz riskini artırabileceği için kontrolleri aksatmayın.

Eltrombopag aplastik anemide de kullanılır mı?

Evet. Ağır aplastik anemide immünsüpresif tedaviyle birlikte ve dirençli olgularda tek başına kullanılabilir. Bu hastalıkta dozlar ITP’den daha yüksektir ve günde 150 mg’a kadar çıkabilir.

Eltrombopag tedavisinde karaciğer testleri neden yapılır?

İlaç bazı hastalarda karaciğer enzimlerini yükseltebilir. Bu yüzden ALT, AST ve bilirubin doz ayarı sırasında 2 haftada bir, sonrasında ayda bir izlenir.

Online ikinci görüş

ITP veya aplastik anemi tedavinizle ilgili tahlillerinizi değerlendirmemi isterseniz bana WhatsApp üzerinden yazabilirsiniz. Online görüşmeler hafta içi 16:00-17:00 ve Cumartesi 09:00-13:00 arasında yapılmaktadır.

WhatsApp ile online ikinci görüş için yazın